Financiële afwijkingen
In onderstaande tabel worden de afwijkingen tussen de begroting en Turap 2 toegelicht.
Begroting | Prognose | Afwijking | |||||||
Stand Juli | Turap 2 | Turap 2 | |||||||
2026 | |||||||||
Bedragen x € 1.000 | |||||||||
Middelen | |||||||||
Lasten | -243.950 | -247.897 | -3.947 | ||||||
Baten | 139.392 | 139.392 | 0 | ||||||
Saldo lasten en baten | -104.558 | -108.505 | -3.947 | ||||||
Toevoegingen aan reserves | 0 | 0 | 0 | ||||||
Onttrekkingen aan reserves | 6.162 | 6.162 | 0 | ||||||
Saldo toevoegingen en onttrekkingen | 6.162 | 6.162 | 0 | ||||||
Prognose resultaat | -98.396 | -102.343 | -3.947 | ||||||
Begroting | Prognose | Afwijking | |||||||
Stand Juli | Turap 2 | Turap 2 | |||||||
2026 | |||||||||
Bedragen x € 1.000 | |||||||||
Middelen | |||||||||
1.1 | Voorkomen financiële problemen | -139 | -139 | 0 | |||||
1.2 | Meer Arnhemmers kunnen rondkomen | -30.604 | -33.368 | -2.764 | |||||
1.3 | Begeleiding naar werk | -65.273 | -66.456 | -1.183 | |||||
9.8 | Doeloverstijgend | -100 | -100 | 0 | |||||
9.9 | Overige | -2.280 | -2.280 | 0 | |||||
Prognose resultaat | -98.396 | -102.343 | -3.947 | ||||||
Portefeuilleonderdeel | Totale | V/N | Toelichting | I/S | AR/ | ||||
afwijking | BR | ||||||||
(x €1.000) | |||||||||
Lasten | Doel | -3.947 | N | ||||||
Werk en Inkomen | 1.3 | -97 | N | Gemeentefonds meicirculaire - DU Impulsbudget arbeidsmarktregio | I | AR | |||
Werk en Inkomen | 1.3 | -99 | N | Gemeentefonds meicirculaire - TM Wet handhaving sociale zekerheid | S | AR | |||
Werk en Inkomen | 1.3 | -188 | N | Gemeentefonds meicirculaire - DU Work in NL | I | AR | |||
Werk en Inkomen | 1.3 | -190 | N | Gemeentefonds meicirculaire - DU Re-integratiedienstverl jongeren | S | AR | |||
Armoedebeleid | 1.2 | -200 | N | Beschermingsbewind | S | AR | |||
Armoedebeleid | 1.2 | -230 | N | Zorgkostenregeling | S | AR | |||
Schulddienstverlening | 1.2 | -269 | N | Gemeentefonds meicirculaire - DU IBO problematische schulden | I | AR | |||
Armoedebeleid | 1.2 | -400 | N | Gelrepas | S | AR | |||
Armoedebeleid | 1.2 | -465 | N | Gemeentefonds meicirculaire - DU Alleenverdienersproblematiek | I | AR | |||
Werk en Inkomen | 1.3 | -609 | N | Sociale werkvoorziening | S | AR | |||
Schulddienstverlening | 1.2 | -1.200 | N | Borging wettelijke termijnen en kwaliteit dienstverlening werk en inkomen | I | AR | |||
Baten | 0 | ||||||||
Toevoegingen aan reserves | 0 | ||||||||
Onttrekkingen aan reserves | 0 | ||||||||
Gemeentefonds meicirculaire - DU Impulsbudget arbeidsmarktregio
De arbeidsmarktregio’s ontvangen in de periode 2025-2028 een tijdelijk impulsbudget. Deze middelen maken het mogelijk om gezamenlijke dienstverlening (bijvoorbeeld op het gebied van werk, scholingsinstrumenten of -trajecten) te ontwikkelen met de partners in de arbeidsmarktregio. Hiermee kunnen de kaders ontwikkeld worden voor de regionale arbeidsmarktinfrastructuur en mogelijke knelpunten in de regionale samenwerking worden opgelost. Aanvullend op de middelen die in 2025 zijn toegekend, wordt er voor 2026 eenmalig een totaalbedrag van € 3,4 miljoen beschikbaar gesteld aan de arbeidsmarktregio’s. Dit budget is in te zetten voor eenmalige kosten die te maken hebben met de regionale inzet voor de landelijke communicatie campagne voor de Werkcentra en de verdere implementatie van de communicatiestrategie. Het totaalbedrag wordt evenredig over de 35 arbeidsmarktregio’s verdeeld. Elke centrumgemeente ontvangt € 96.529. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Gemeentefonds meicirculaire - TM Wet handhaving sociale zekerheid
Het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid treedt per 1 januari 2027 in werking. De uitvoeringsconsequenties voor gemeenten zijn inzichtelijk gemaakt met twee artikel 2- onderzoeken. Het ene onderzoek richtte zich op nieuwe of gewijzigde taken in het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid en onderliggende besluiten. Het andere onderzoek richtte zich specifiek op wijzigingen voor het (tussentijdse) maatregelenbesluit. Mede op basis van de uitkomsten van deze onderzoeken ontvangen gemeenten een bijdrage in de uitvoeringskosten van het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid. Het betreft een incidentele landelijke bijdrage voor 2026 van € 6,6 miljoen, Arnhem ontvangt daarvan € 99.000. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Gemeentefonds meicirculaire - DU Work in NL
Om goede informatievoorziening, hulp en dienstverlening aan EU-arbeidsmigranten te bieden worden middelen beschikbaar gesteld ten behoeve van de verschillende arbeidsmarktregio’s. De gemeente Arnhem, centrumgemeente van de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland, ontvangt in 2026 een bijdrage van € 188.000. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Gemeentefonds meicirculaire - DU Re-integratiedienstverlening jongeren
Er wordt structureel extra budget beschikbaar gesteld gericht op de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 jaar. In totaal gaat het om € 12,5 miljoen in 2026 oplopend tot € 44,3 miljoen structureel vanaf 2033. Het gaat om middelen voor individuele gemeenten voor de uitvoering van artikel 7a in de Participatiewet. En middelen voor de coördinerende rol van de centrumgemeente van de arbeidsmarktregio in het kader van de nieuwe Wet van school naar duurzaam werk. Vanaf 2027 worden daarnaast middelen beschikbaar gesteld voor centrumgemeenten voor re-integratiedienstverlening aan jongeren, die door UWV zijn afgewezen voor de Wajong op basis van het duurzaamheidscriterium. Arnhem ontvangt € 189.600 in 2026. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Beschermingsbewind
De kosten voor Bijzondere Bijstand voor Beschermingsbewind stijgen jaarlijks. De rechtbank kent bewind toe en omdat de tarieven voor de bewindvoerders landelijk worden vastgesteld, kunnen wij deze kosten niet beïnvloeden. Met ingang van 2026 is de structurele overschrijding € 200.000.
Zorgkostenregeling
De zorgkostenregeling is een nieuwe regeling sinds 2026. De regeling is eenvoudig van opzet en daardoor toegankelijker dan de vorige regelingen. De doelgroep van Wmo-gebruikers met een laag inkomen krijgt ter ondersteuning automatisch hun eigen bijdrage voor Wmo kwijtgescholden zonder dat zij hiervoor zelf een aanvraag hoeven in te dienen. Ook de meeste inwoners met langdurige zorg, krijgen een vergoeding voor zorgkosten. Daarnaast is veel bekendheid gegeven aan de nieuwe regeling bij de overgang. Het bereik van de nieuwe zorgkostenregeling is groter dan vooraf ingeschat en leidt tot een overschrijding van € 230.000.
Gemeentefonds meicirculaire - DU IBO problematische schulden
Het kabinet heeft een pakket aan maatregelen ingevoerd om problematische schulden fundamenteel aan te pakken. In 2026 wordt beoogd bestuurlijke afspraken te tekenen tussen alle branches van vastelastenpartners, Divosa, Nederlandse Vereniging voor Veiligheidskunde (NVVK) en de VNG en het ministerie van SZW. Deze afspraken volgen op de positieve wetsevaluatie van vroegsignalering in 2025 en hebben tot doel om de vroegsignalering van schuldenproblematiek een impuls te geven. Partijen voeren tot en met 2029 verbetermaatregelen door met als doel om het bereik van de doelgroep te verdubbelen en de ongewenste uitval van de deelnemende doelgroep te halveren. Vanuit het ministerie van SZW wordt voor 2026 een bijdrage van € 21,3 miljoen beschikbaar gesteld. Arnhem krijgt in 2026 € 348.277. Hiervan staat € 269.000 op programma S06 en € 79.000 op programma S00. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Gelrepas
Ondanks dat het aantal Gelrepassen de afgelopen jaren nagenoeg stabiel is gebleven, is er een overschrijding van het budget. Het aantal gebruikers is ongeveer gelijk aan vorige jaren, maar van de budgetten die op de passen staan wordt gemiddeld meer gebruik gemaakt door inwoners. Hierdoor is een tekort ontstaan van € 400.000.
Gemeentefonds meicirculaire - DU Alleenverdienersproblematiek
Gemeenten kunnen huishoudens die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzondere bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maakt dit mogelijk. Arnhem krijgt in 2026 € 465.228. De baten zijn verwerkt in het voordeel op het gemeentefonds op S00, de lasten worden in dit programma gerealiseerd.
Sociale werkvoorziening
Door meerdere niet beïnvloedbare factoren vallen de kosten voor het werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (SW) structureel hoger uit. Het gaat hierbij met name om de loonontwikkeling bij SW medewerkers. Hiervoor wordt Arnhem middels de integratie uitkering participatie in het gemeentefonds grotendeels gecompenseerd. Deze baten zijn in de berekening van het gemeentefonds verwerkt.
Daarnaast ontvangt Arnhem als centrumgemeente via dezelfde integratie uitkering participatie in het gemeentefonds ook de vergoeding voor de medewerkers SW die bij Scalabor werken, maar buiten onze arbeidsmarktregio wonen (de zogenoemde buitengemeenten). Deze vergoeding wordt doorgesluisd naar de regiogemeenten op basis van de verhouding SW medewerkers buiten de regio. De hogere vergoeding SW in de integratie uitkering participatie leidt derhalve ook tot een hogere bijdrage buitengemeenten. Deze baten zijn in de berekening van het gemeentefonds verwerkt.
Borging wettelijke termijnen en kwaliteit dienstverlening werk en inkomen
Werk en inkomen voert dienstverleningsprocessen uit. Hiervoor gelden wettelijke eisen en wordt gebruik gemaakt van geautomatiseerde systemen en processen. Door verschillende oorzaken is de huidige capaciteit onvoldoende. Zo is als gevolg van onder andere toename van het aantal aanmeldingen voor uitkeringen de capaciteit van het cluster werk en inkomen onvoldoende om te voldoen aan wettelijke eisen en benodigde kwaliteit van de dienstverlening. Tegelijkertijd zien we dat ICT-systemen verbetering behoeven en processen binnen het cluster kunnen worden verbeterd. Gezien voorgaande wordt ingezet om de capaciteit in 2026 met € 1,2 miljoen op het benodigde niveau te brengen.